De sancties van het Sociaal Strafwetboek stegen in 2026 maar een keer echt: voor feiten vanaf 1 februari 2026 met een kwart, omdat de opdeciemen van factor 8 naar 10 gingen. Sinds 1 september 2026 rekent men anders, met factor 1,25, maar het eindbedrag blijft gelijk. Een ontbrekende Dimona kost u € 3.000 tot € 35.000 administratieve boete per werknemer.
De wijzigingen in het Sociaal Strafwetboek: twee data in 2026
1 februari 2026. De wet van 19 december 2025 verhoogde de opdeciemen van 70 naar 90. Het Sociaal Strafwetboek noemt basisbedragen; om te weten wat u effectief betaalt, vermenigvuldigt u ze met de opdeciemen. Die factor ging van 8 naar 10. Elke boete werd dus 25% duurder. Dezelfde wet voerde een bodem in voor inbreuken van niveau 4 met een verzwarende factor (zie verder).
1 september 2026. De wet van 16 maart 2026 bracht het Sociaal Strafwetboek in lijn met het nieuwe Strafwetboek. De basisbedragen werden met 8 vermenigvuldigd, en de opdeciemen daalden van factor 10 naar 1,25. Netto verandert er niets aan wat u betaalt. Wel kan de rechter nu ook een probatiestraf, een werkstraf of een geldstraf op basis van het behaalde voordeel opleggen, en heet "wetens en willens" voortaan "opzettelijk".
Tussendoor wijzigde nog iets dat weinig aandacht kreeg: sinds 11 april 2026 kan een administratieve geldboete tot 10 jaar na de feiten worden opgelegd.
De sancties van het Sociaal Strafwetboek in 2026, per niveau
Administratieve geldboetes, het bedrag dat u effectief betaalt:
| Niveau | Feiten van 1 juli 2024 tot en met 31 januari 2026 | Feiten vanaf 1 februari 2026 |
|---|---|---|
| 1 | € 80 tot € 800 | € 100 tot € 1.000 |
| 2 | € 200 tot € 2.000 | € 250 tot € 2.500 |
| 3 | € 800 tot € 8.000 | € 1.000 tot € 10.000 |
| 4 | € 2.400 tot € 28.000 | € 3.000 tot € 35.000 |
Kiest het parket voor vervolging voor de strafrechter, dan gelden strafrechtelijke geldboetes. Voor niveau 4 is dat € 6.000 tot € 70.000, eventueel naast een gevangenisstraf van 6 maanden tot 3 jaar. Voor een vennootschap rekent de wet de strafrechtelijke boete van niveau 4 om via de duur van die gevangenisstraf: € 30.000 tot € 720.000 per werknemer.
Welke fouten van een KMO vallen onder welk niveau?
| Fout | Niveau | Maal het aantal werknemers? |
|---|---|---|
| Geen of te late Dimona | 4 | ja |
| Belemmering van een controle | 4 | kan |
| Loon niet of niet op tijd betaald | 3 | ja |
| RSZ-bijdragen niet op tijd gestort | 3 | ja |
| Rooster van variabele deeltijdse niet bekendgemaakt | 3 | ja |
| Werk buiten de uurroosters van het arbeidsreglement | 2 | ja |
| Geen kopie van het arbeidsreglement aan de werknemer | 2 | ja |
Het woord "per werknemer" maakt het verschil. De boete wordt vermenigvuldigd met het aantal betrokken werknemers, tot maximaal 100 keer het maximum.
Rekenvoorbeeld: een sanctie van niveau 4 uit het Sociaal Strafwetboek
Een bouwbedrijf laat drie arbeiders een week op een werf werken zonder Dimona.
- Minimum, administratief: 3 x € 3.000 = € 9.000
- Maximum, administratief: 3 x € 35.000 = € 105.000
- Dezelfde feiten in januari 2026: 3 x € 2.400 = € 7.200 minimum
Oordeelt de administratie dat het opzettelijk gebeurde, dan is dat een verzwarende factor. De boete mag dan niet lager zijn dan de helft van het maximum, € 17.500. De wet zegt niet hoe die bodem samengaat met de vermenigvuldiging per werknemer; wij lezen hem per werknemer, wat voor drie arbeiders neerkomt op minstens € 52.500. Daarbovenop vordert de RSZ de bijdragen voor de niet-aangegeven dagen terug.
Wat u nu doet
Controleer drie dingen: wordt elke start voor het eerste werkuur in Dimona aangegeven, kloppen de roosters op de werkvloer met uw arbeidsreglement, en vertrekken loon en RSZ op de vervaldag. Krijgt u toch een pv, gebruik dan de verweertermijn: verzachtende omstandigheden kunnen de boete tot 40% van het minimum laten zakken. Hoe een controle verloopt, leest u in ons stuk over de inspectie sociale wetten in Gent. Een vergeten aangifte rechtzetten doet u met onze gids over een Dimona te laat.
Wat Business Centrum hierin voor u doet
Wij doen de Dimona voor elke start en elke wijziging, berekenen loon en RSZ op tijd en houden uw arbeidsreglement in lijn met uw roosters. Met onze compliance-check ziet u in een paar minuten welke inbreuken bij u het grootste risico geven. Komt er een pv, dan schrijven wij het verweer. Uw loonadministratie loopt via Business Centrum, samen met Acerta.