
Werknemerstype - Opleidingsstatuut
IBO via VDAB.
Opleiden op de werkvloer.
Opleiding op de werkvloer via VDAB, Forem of Bruxelles Formation. Geen arbeidsovereenkomst tijdens de opleiding, geen werkgever-RSZ - maar na afloop een verplichte aanwerving.
Definitie
Wat is een IBO?
Een Individuele Beroepsopleiding (IBO) is een opleidingstraject waarbij een werkzoekende een beroepsopleiding volgt bij een werkgever. Tijdens de opleiding is er geen arbeidsovereenkomst - er is een IBO-overeenkomst afgesloten tussen de werkgever, de werkzoekende en de opleidingsdienst (VDAB, Forem of Bruxelles Formation).
In Vlaanderen betaalt de werkgever tijdens de opleiding geen loon en geen RSZ, wel een IBO-premie en een verplaatsingsvergoeding aan de cursist, bovenop diens eventuele uitkering. Dit maakt een IBO bijzonder aantrekkelijk in sectoren met een tekort aan gekwalificeerd personeel.
Wanneer is een IBO interessant?
Als u iemand wil aanwerven maar ze missen nog specifieke competenties voor uw sector. U kunt hen tijdens de IBO on-the-job opleiden, terwijl de cursist zijn uitkering behoudt en VDAB, Forem of Bruxelles Formation het traject begeleidt.
Wie kan een IBO volgen?
Werkzoekenden ingeschreven bij VDAB (Vlaanderen), Forem (Wallonië) of Actiris (Brussel). Bij VDAB is geen erkenning als opleidingsbedrijf nodig, wel moet de onderneming minstens zes maanden bestaan en een begeleider aanduiden met minstens twee jaar ervaring. De cursist mag nog niet bij u gewerkt hebben, op hoogstens vier weken tijdelijk werk in het jaar ervoor na.
Besluit Vlaamse Regering 5 juni 2009 - IBO
De IBO in Vlaanderen staat in het besluit van de Vlaamse Regering van 5 juni 2009 houdende de organisatie van de arbeidsbemiddeling en de beroepsopleiding (art. 90 en volgende), hervormd vanaf 1 januari 2026. Wallonië (PFI bij Forem) en Brussel (FPI bij Bruxelles Formation, IBO bij VDAB Brussel) hebben eigen regels.
DIMONA & wettelijk kader
DIMONA type IVT
Ondanks het ontbreken van een arbeidsovereenkomst, is er wel degelijk een verplichte DIMONA-registratie voor IBO-cursisten.
DIMONA-type
IVT
Specifiek DIMONA-type voor IBO-cursisten, ook voor PFI in Wallonië en FPI in Brussel. De cursist komt niet in de DmfA.
Timing
Voor aanvang
De DIMONA-aangifte moet ingediend worden vóór de start van de opleiding. Laattijdig = boete.
Duur
Max. 6 maanden
In Vlaanderen duurt een IBO minstens 4 en hoogstens 26 weken, verlengingen inbegrepen. VDAB bepaalt de duur volgens het opleidingsplan.
Verplichte aanwerving na IBO
Na afloop van de IBO sluit de werkgever met de cursist een arbeidsovereenkomst voor de aangeleerde functie, in principe van onbepaalde duur; bepaalde duur kan als u VDAB aantoont dat dat uw gangbare aanwervingsbeleid is. De overeenkomst moet minstens even lang lopen als de IBO. Komt u die verbintenis niet na, dan bent u de cursist een schadevergoeding verschuldigd gelijk aan het loon voor een periode even lang als de opleiding.
Contractvorm & duur
IBO-overeenkomst,
geen arbeidscontract
Tijdens de IBO wordt een IBO-overeenkomst ondertekend door drie partijen: de werkgever, de cursist en de opleidingsdienst (VDAB, Forem of Bruxelles Formation). Er is geen arbeidsovereenkomst.
Tijdens de IBO
- IBO-overeenkomst (geen arbeidscontract)
- Cursist ontvangt een IBO-premie van de werkgever
- Werkgever betaalt ook een verplaatsingsvergoeding
- Geen RSZ-bijdragen werkgever
- DIMONA type IVT verplicht
Na de IBO
- Arbeidsovereenkomst verplicht
- Duur minstens gelijk aan IBO-duur
- Normale RSZ-bijdragen van toepassing
- Nieuwe DIMONA als gewone werknemer
- Eventuele doelgroepvermindering mogelijk
Doelgroepvermindering na IBO
Na de IBO en bij officiële aanwerving kunt u in aanmerking komen voor een RSZ-doelgroepvermindering (bijv. voor langdurig werkzoekenden). Business Centrum controleert automatisch of u in aanmerking komt en vraagt de vermindering aan.
RSZ & vergoeding
Nul RSZ tijdens
de opleiding
Geen werkgever-RSZ tijdens IBO
Tijdens de opleidingsperiode betaalt de werkgever geen RSZ-werkgeversbijdrage. De cursist is geen werknemer in de sociale-zekerheidszin. Dit is het voornaamste financiële voordeel van een IBO voor de werkgever.
IBO-premie: door de werkgever betaald
In Vlaanderen berekent VDAB de premie elke maand: brutoloon na aanwerving min de werknemers-RSZ, min het vervangingsinkomen van de cursist, maal een percentage dat u vóór de start kiest (70, 80, 90 of 100%). U betaalt de premie en een verplaatsingsvergoeding rechtstreeks aan de cursist en houdt bedrijfsvoorheffing in.
Opleidingspremie voor de cursist
De cursist krijgt geen loon. Hij houdt zijn eventuele werkloosheidsuitkering of leefloon en krijgt daarbovenop de IBO-premie van de werkgever. Tijdens de IBO bouwt hij geen rechten op pensioen of vakantie op; de werkgever verzekert hem tegen arbeidsongevallen en burgerlijke aansprakelijkheid.
Normale RSZ na aanwerving
Zodra de IBO afloopt en de arbeidsovereenkomst ingaat, gelden de normale RSZ-tarieven (werkgeversbijdrage ~25 tot 27%, werknemersbijdrage 13,07%). Doelgroepverminderingen kunnen de werkgeverslast tijdelijk verlagen.

Iemand opleiden kost minder dan u denkt: met een IBO betaalt u geen loon en geen RSZ.
Voordelen voor de werkgever
Waarom een IBO kiezen?
Personeel op maat opleiden
U traint de werknemer precies op uw processen, machines en cultuur. Geen inwerkperiode achteraf - na de IBO is de medewerker al volledig ingewerkt.
Lagere loonkost tijdens opleiding
Geen RSZ en geen loon, wel een IBO-premie en een verplaatsingsvergoeding aan de cursist. Bij VDAB kiest u de premie tussen 70 en 100% van het berekende bedrag. Ideaal voor krapte op de arbeidsmarkt.
Ideaal voor schaarse profielen
Transport, bouw, horeca, zorg: sectoren waar het moeilijk is om kant-en-klaar personeel te vinden. Een IBO laat u investeren in de groei van een kandidaat zonder upfront-risico.
Veelgestelde vragen
IBO - FAQ
Praktische antwoorden over het opzetten van een IBO-traject.
Gerelateerde diensten
Business Centrum regelt de administratie
DIMONA-beheer
Correcte DIMONA-aangifte type IVT voor de start, en nadien als gewone werknemer bij aanwerving.
Arbeidsovereenkomsten
Opstellen van de arbeidsovereenkomst na afloop van de IBO, correct type en duur conform de verplichting.
Loonadministratie
Loonverwerking na aanwerving, inclusief eventuele RSZ-doelgroepvermindering voor de ex-IBO-cursist.
Bronnen
Elk bedrag en elke termijn op deze pagina is getoetst aan deze officiële bronnen, laatst geraadpleegd op .
- Codex Vlaanderen, besluit van de Vlaamse Regering van 5 juni 2009 houdende de organisatie van de arbeidsbemiddeling en de beroepsopleiding (geconsolideerd, IBO-hervorming vanaf 1 januari 2026)
- FOD WASO, algemene verlaging van de loonkost
- RSZ, Administratieve instructies 2026/3, Dimona, mee te delen basisgegevens
- RSZ, administratieve instructies, socialezekerheidsbijdragen
- VDAB, IBO voor werkgevers

IBO-traject opstarten? Wij regelen de administratie.
Van de DIMONA bij aanvang tot de arbeidsovereenkomst na afloop: Business Centrum begeleidt u door het volledige IBO-traject zodat u zich op de opleiding kunt concentreren.
Gratis kennismakingsgesprek→