Ja, een werkgever kan verlof weigeren, maar niet elk verlof. Vakantiedata spreekt u samen af, dus een gevraagde periode mag u weigeren, zolang de werknemer 2 weken aaneen krijgt tussen 1 mei en 31 oktober. Klein verlet, verlof om dwingende redenen en sollicitatieverlof weigert u nooit. Tijdskrediet en ouderschapsverlof stelt u hooguit 6 maanden uit.
Kan een werkgever verlof weigeren in België? Overzicht per soort
| Verlof | Weigeren? | Uitstellen of plannen? | Wat u moet weten |
|---|---|---|---|
| Wettelijke vakantie | Ja, de data spreekt u samen af | Ja, in overleg of collectief | 2 weken aaneen tussen 1 mei en 31 oktober |
| Onbetaald verlof | Ja, het is geen recht | Niet van toepassing | Leg een akkoord schriftelijk vast |
| Klein verlet | Nee | Nee | De werknemer verwittigt u vooraf |
| Dwingende redenen | Nee | Nee | Max. 10 dagen per jaar, onbetaald |
| Zorgverlof | Nee | Nee | Max. 5 dagen per jaar, met attest van de arts |
| Vlaams opleidingsverlof | Alleen bij een te late aanvraag | Ja, bij meer dan 10% tegelijk afwezig | Aanvraag minstens 2 weken voor uw deadline |
| Tijdskrediet | Ja, tot 10 werknemers | Ja, tot 6 maanden | Drempel van 5% gelijktijdig afwezig |
| Ouderschapsverlof | Alleen 1/10 en flexibele vormen | Ja, tot 6 maanden | Antwoord binnen 1 maand |
| Sollicitatieverlof | Nee | Nee | 1 dag per week in de laatste 26 weken van de opzeg |
Mag een werkgever vakantie weigeren?
De werknemer heeft recht op zijn vakantiedagen, maar niet op de data die hij kiest. Die worden vastgelegd in deze volgorde:
- Het paritair comité kan collectieve vakantiedata bepalen, zoals het bouwverlof.
- De ondernemingsraad, als de sector niets vastlegde.
- De werkgever met de vakbondsafvaardiging, of zonder afvaardiging met de werknemers.
- Een individueel akkoord tussen u en de werknemer.
Bij dat individuele akkoord mag u een gevraagde periode weigeren, bijvoorbeeld in uw piekseizoen. U moet wel deze grenzen respecteren:
- De vakantie moet opgenomen kunnen worden binnen de 12 maanden na het vakantiedienstjaar, dus in het lopende jaar.
- Een periode van 2 weken aaneen tussen 1 mei en 31 oktober, tenzij de werknemer zelf iets anders vraagt. Voor wie bij het einde van het vakantiedienstjaar jonger is dan 18 jaar, zijn het 3 weken.
- Minstens 1 week aaneen in elk geval.
- Gezinshoofden krijgen bij voorkeur vakantie tijdens de schoolvakantie.
Vraagt de werknemer om een derde week aan de eerste twee te koppelen, dan mag u zich verzetten als dat de organisatie van het werk verstoort. Raakt u er samen niet uit, dan beslist de arbeidsrechtbank.
Mag een werkgever verlof intrekken?
Een goedgekeurde vakantie is een afspraak tussen twee partijen. U kunt ze niet eenzijdig intrekken, ook niet bij een onverwachte drukte. U kunt de werknemer vragen om te schuiven; hij mag nee zeggen. Gaat hij akkoord, leg dan schriftelijk vast:
- de nieuwe vakantiedata;
- dat het om een vrijwillige verschuiving gaat;
- wie de kosten draagt die de werknemer al maakte, zoals een geboekte reis of een annuleringskost.
Wordt de werknemer ziek tijdens zijn vakantie, dan behoudt hij de dagen. Hoe u dat boekt, leest u in ziek tijdens vakantie.
Mag een werkgever onbetaald verlof weigeren?
Ja. Onbetaald verlof op vraag van de werknemer is geen recht. U mag het toestaan of weigeren, en u hoeft geen reden te geven. Staat u het toe, leg dan schriftelijk vast wanneer het begint en eindigt.
Verwar het niet met het verlof om dwingende redenen. Dat is een recht van maximaal 10 werkdagen per jaar bij een onvoorziene gebeurtenis los van het werk: de ziekte of hospitalisatie van een huisgenoot, brand of stormschade aan de woning, een oproeping voor de rechtbank als partij. De werknemer verwittigt u vooraf of zo snel mogelijk. Het verlof is onbetaald, tenzij een cao of een afspraak anders bepaalt. Binnen die dagen valt ook het zorgverlof, maximaal 5 dagen per jaar voor zorg aan een gezins- of familielid met een ernstige medische reden, met een attest van de behandelende arts.
Mag een werkgever sollicitatieverlof weigeren?
Nee. Tijdens een opzegtermijn mag de werknemer met behoud van loon afwezig zijn om werk te zoeken, ook als hij zelf ontslag nam. In de laatste 26 weken van de opzeg is dat 1 dag of twee halve dagen per week, daarvoor een halve dag per week. Krijgt hij outplacement, dan geldt de volle dag per week tijdens de hele opzeg. Een deeltijdse werknemer krijgt het in verhouding. U mag wel vragen dat hij het verlof gebruikt om te solliciteren.
Tijdskrediet, ouderschapsverlof en opleidingsverlof
Deze drie verloven zijn een recht met eigen regels voor uitstel:
- Tijdskrediet. Tot 10 werknemers beslist u zelf. Daarboven stelt u uit tot 6 maanden om ernstige redenen, of langer als meer dan 5% van uw personeel tegelijk afwezig zou zijn. Zie tijdskrediet voor de werkgever.
- Ouderschapsverlof. Voltijds, halftijds en 1/5 stelt u hooguit 6 maanden uit. 1/10 en de flexibele vormen mag u weigeren, schriftelijk binnen 1 maand. Alles in ouderschapsverlof weigeren als werkgever.
- Vlaams opleidingsverlof. U plant mee, maar weigert alleen als de aanvraag minder dan 2 weken voor uw terugbetalingsdeadline komt, of als een werknemer een opleiding van een volledig schooljaar pas na 31 oktober aanvraagt terwijl u met een collectieve planning werkt. U mag zich verzetten als meer dan 10% van het personeel tegelijk weg zou zijn; vanaf 20 werknemers geldt die grens per functie.
Collectieve sluiting en bouwverlof
Ligt de vakantie collectief vast, zoals het bouwverlof of een zomersluiting die de ondernemingsraad besliste, dan moet de werknemer zijn vakantie in die periode nemen. Een individuele vraag voor een andere periode mag u weigeren voor de dagen die de sluiting dekt.
Heeft een werknemer niet genoeg vakantiedagen om de sluiting te overbruggen, bijvoorbeeld omdat hij van werkgever veranderde en zijn dagen al opnam, dan neemt hij eerst zijn betaalde vakantie, jeugdvakantie of seniorvakantie op. Voor de dagen die overblijven, kan hij tijdelijk werkloos zijn en een uitkering van de RVA krijgen van 60% van zijn begrensd gemiddeld loon. Kiest hij zijn vakantiedagen liever op een ander moment, dan heeft hij voor zoveel sluitingsdagen geen recht op een uitkering. Verdient de werknemer niet meer dan € 4.284 bruto per maand, dan betaalt u hem bovendien per werkloosheidsdag een toeslag van € 5,41, tenzij een cao die betaling bij een sectorfonds legt. Verdient hij meer, dan pas na 26 dagen tijdelijke werkloosheid in hetzelfde kalenderjaar. Meer in onze gids over tijdelijke werkloosheid.
Een modelbrief om vakantie te weigeren
Wij ontvingen op 3 maart uw aanvraag voor vakantie van 6 tot en met 17 april. Wij kunnen deze periode niet toestaan: in april leveren we de bestelling voor twee nieuwe filialen en zijn er al twee collega's van uw ploeg met verlof. U kunt de week van 20 april nemen of de periode van 4 tot en met 15 mei. Uw zomervakantie van drie weken vanaf 27 juli staat vast.
Antwoord schriftelijk, geef een concrete reden en stel een alternatief voor. Zo vermijdt u discussie en houdt u de deur open.
Wat u in het arbeidsreglement zet
Een duidelijke vakantieprocedure voorkomt de meeste conflicten. Neem minstens op hoe en wanneer een werknemer vakantie aanvraagt, binnen welke termijn u antwoordt, welke periodes vastliggen door een collectieve sluiting en welke weken u als piekperiode beperkt. Hoe u het reglement opstelt en aanpast, leest u in arbeidsreglement opstellen.
Fouten die we vaak zien
- Een vakantieaanvraag laten liggen. De werknemer weet niet waar hij aan toe is, en u verliest de kans om tijdig een alternatief voor te stellen.
- Vakantie eenzijdig opleggen of intrekken. Zonder collectieve regeling of akkoord kan dat niet.
- Dwingende redenen weigeren als gewoon onbetaald verlof. Bij een echte dwingende reden is de afwezigheid een recht.
- Geen 2 weken aaneen in de zomer toestaan aan wie daarom vraagt.
- Een collectieve sluiting zonder plan voor nieuwe werknemers, die te weinig dagen hebben om ze te overbruggen.
Wat Business Centrum hierin voor u doet
Wij houden per werknemer het vakantiesaldo bij, controleren bij elke aanvraag voor tijdskrediet, ouderschapsverlof of opleidingsverlof de termijnen en zetten uw antwoord klaar. We verwerken collectieve sluitingen en tijdelijke werkloosheid in de loonverwerking, samen met Acerta. Alles loopt via onze dienst verlof en afwezigheden.