Een loonbrief lezen doet u van boven naar onder. Van het brutoloon gaat de persoonlijke RSZ van 13,07% af, verminderd met de werkbonus bij lagere lonen. Wat overblijft is het belastbaar loon. Daarvan gaan de bedrijfsvoorheffing en de bijzondere bijdrage af: dat is het nettoloon. Onderaan volgen netto vergoedingen en inhoudingen, zoals het eigen aandeel in de maaltijdcheques.
Deze gids is voor de werkgever die de loonbrieven van zijn personeel wil begrijpen, en voor de werknemer die wil weten waar zijn brutoloon naartoe gaat. U leest welke gegevens wettelijk op een loonbrief staan, wat elke regel betekent en hoe een volledige loonbrief van 3.000 euro bruto eruitziet. Wat een werknemer u als werkgever in totaal kost, staat in loonkost berekenen.
Wat er op een loonbrief moet staan
Bij elke definitieve betaling van het loon moet de werkgever een afrekening geven, op papier of elektronisch. Dat staat in artikel 15 van de wet op de loonbescherming. De verplichte inhoud bepaalt het paritair comité van de werkgever. Heeft het comité niets beslist, dan geldt het koninklijk besluit van 27 september 1966. Dat somt 15 gegevens op, in een vaste volgorde, voor zover ze niet overbodig zijn.
| Nr. | Gegeven op de loonbrief | Wat u leest |
|---|---|---|
| 1 tot 4 | werkgever, werknemer, inschrijvingsnummer, periode | wie, voor wie en voor welke maand |
| 5 en 6 | omvang van de prestaties en basisloon | uren, dagen of stuks, en het uur- of maandloon |
| 7 | sommen in geld, voordelen in natura, totaal brutoloon | loon, overuren, feestdagen, gewaarborgd loon, premies |
| 8 en 9 | inhoudingen voor de sociale zekerheid en vrijgestelde bedragen | de persoonlijke RSZ, na de werkbonus |
| 10 | belastbaar bedrag | brutoloon min de RSZ |
| 11 | bedrijfsvoorheffing | het voorschot op de personenbelasting |
| 12 en 13 | bedragen vrijgesteld van belasting en netto toegekende som | netto vergoedingen en het nettoloon |
| 14 | af te trekken bedragen | voorschotten, voordelen in natura, loonbeslag |
| 15 | in geld te betalen nettobedrag | wat op de rekening komt |
Geen loonbrief geven, of een loonbrief zonder de verplichte gegevens, is een inbreuk van niveau 3 in het Sociaal Strafwetboek. De administratieve geldboete ligt tussen € 1.000 en € 10.000, vermenigvuldigd met het aantal betrokken werknemers. Meer over de plicht zelf leest u in is een loonstrook verplicht. De loonbrief is ook iets anders dan de individuele rekening, het jaaroverzicht dat de werkgever per werknemer bijhoudt.
Loonbrief lezen van bruto naar netto
Elke loonbrief volgt dezelfde rekensom, ook al ziet de opmaak er bij elk loonpakket anders uit.
- Brutoloon. Het loon voor de prestaties van de maand, plus overuren, feestdagen, premies en voordelen in natura.
- Persoonlijke RSZ. 13,07% van het brutoloon. Bij een arbeider is de basis 108% van het brutoloon.
- Werkbonus. Bij lagere lonen een vermindering van die RSZ.
- Belastbaar loon. Brutoloon min de RSZ na werkbonus.
- Bedrijfsvoorheffing. Het voorschot op de belastingen, verminderd met de fiscale werkbonus.
- Bijzondere bijdrage voor de sociale zekerheid. Een aparte inhouding, afhankelijk van het kwartaalloon en het gezin.
- Nettoloon. Wat overblijft.
- Netto vergoedingen en inhoudingen. Onkostenvergoedingen erbij, het eigen aandeel in de maaltijdcheques of een loonbeslag eraf.
De werkgeversbijdragen staan niet in de lijst van het KB. Sommige loonbrieven tonen ze ter informatie, maar ze komen nooit van het loon van de werknemer af. Wat de werkgever betaalt, staat in RSZ-bijdrage werkgever.
Rekenvoorbeeld: een loonbrief van 3.000 euro bruto lezen
Rekenvoorbeeld
Bediende, voltijds, alleenstaand, met maaltijdcheques
Een bediende werkt voltijds voor 3.000 euro bruto per maand. Hij is alleenstaand, heeft geen kinderen ten laste en geen bedrijfswagen. Hij krijgt 20 maaltijdcheques van € 10 in de maand. De bedragen gelden sinds september 2026.
| Regel op de loonbrief | Bedrag |
|---|---|
| Brutoloon | 3.000 euro |
| Persoonlijke RSZ, 13,07% | € 392,10 |
| Werkbonus, luik A | € 110,54 |
| RSZ na werkbonus | € 281,56 |
| Belastbaar loon | € 2.718,44 |
| Bedrijfsvoorheffing volgens de schaal | € 474,50 |
| Fiscale werkbonus | € 36,63 |
| Bedrijfsvoorheffing ingehouden | € 438 |
| Bijzondere bijdrage sociale zekerheid | € 19,24 |
| Nettoloon | € 2.261,20 |
| Eigen aandeel maaltijdcheques, 20 keer € 1,09 | € 21,80 |
| Te betalen nettobedrag | € 2.239,40 |
Van de 3.000 euro bruto komt € 2.239,40 op de rekening. De maaltijdcheques zelf staan niet in het nettobedrag: het werkgeversaandeel van € 178,20 komt op de maaltijdchequekaart; een cheque is hooguit € 10, waarvan de werkgever maximaal € 8,91 betaalt. De bedrijfsvoorheffing is berekend met de sleutelformule van de FOD Financiën voor 2026; in de maand van het vakantiegeld of de eindejaarspremie geldt een ander tarief.
Hetzelfde voorbeeld zonder maaltijdcheques, en met de werkgeverskost erbij, staat in loonkost berekenen. Uw eigen loon rekent u na met de bruto-netto calculator.
De RSZ en de werkbonus op de loonbrief
De persoonlijke RSZ is 13,07% van het brutoloon. Voor een arbeider rekent de RSZ op 108% van het brutoloon, als compensatie voor het vakantiegeld dat via de vakantiekas loopt. Op de loonbrief van een arbeider is de RSZ-basis dus hoger dan het brutoloon.
| Statuut, 3.000 euro bruto | RSZ-basis | Persoonlijke RSZ voor werkbonus |
|---|---|---|
| Bediende | 3.000 euro | € 392,10 |
| Arbeider | € 3.240 | € 423,47 |
De werkbonus verlaagt die RSZ voor lagere lonen. Voor een voltijdse bediende is luik A maximaal € 127,54 per maand tot een refertemaandloon van € 2.937,93. Daarboven daalt hij, tot nul vanaf € 3.403,62. Bij zeer lage lonen komt luik B erbij. De werkbonus staat op de loonbrief als een aparte regel met een minteken, of al verrekend in de RSZ. Alle bedragen en de afbouw staan in werkbonus 2026.
De bedrijfsvoorheffing op de loonbrief
De bedrijfsvoorheffing is een voorschot op de personenbelasting. De werkgever houdt ze in op het belastbaar loon en stort ze aan de FOD Financiën. Het bedrag volgt een schaal die rekening houdt met forfaitaire beroepskosten tot € 6.070 per jaar, de belastingvrije som en de gezinstoestand. Kinderen ten laste of een partner zonder inkomen verlagen de voorheffing.
Op de loonbrief ziet u ook de fiscale werkbonus: 33,14% van de werkbonus luik A komt nog eens van de bedrijfsvoorheffing af. In het voorbeeld is dat € 36,63. Hoe de voorheffing werkt, leest u in wat is bedrijfsvoorheffing; wat er in 2027 verandert in bedrijfsvoorheffing 2027. Over het hele jaar komt de voorheffing op de fiche 281.10, die de werknemer bij zijn belastingaangifte gebruikt.
De bijzondere bijdrage op de loonbrief
BBSZ op de loonbrief is de bijzondere bijdrage voor de sociale zekerheid. Het is een aparte inhouding, naast de gewone RSZ, die afhangt van het kwartaalloon en van het gezin. Een alleenstaande met een kwartaalloon onder € 5.836,14 betaalt niets. De bijdrage is begrensd op € 60,94 per maand. In het voorbeeld is ze € 19,24.
De schaal per gezinstoestand en de grenzen staan in bijzondere bijdrage sociale zekerheid.
Loonbrief: wat na het nettoloon komt
Onder het nettoloon staan de bedragen die niet belast zijn of die van het netto afgaan. Het KB noemt ze de bedragen vrijgesteld van belasting en de af te trekken bedragen.
| Regel onder het nettoloon | Teken | Meer uitleg |
|---|---|---|
| Forfaitaire onkostenvergoeding | erbij | onkostenvergoeding 2026 |
| Woon-werkverkeer of fietsvergoeding | erbij | woon-werkverkeer, fietsvergoeding |
| Thuiswerkvergoeding | erbij | thuiswerkvergoeding 2026 |
| Eigen aandeel maaltijdcheques, minstens € 1,09 per cheque | eraf | maaltijdcheques werkgeversbijdrage |
| Voordeel van alle aard, zoals de bedrijfswagen | eraf, het werd eerder bij het bruto geteld | voordeel van alle aard bedrijfswagen |
| Loonbeslag of loonoverdracht | eraf | loonbeslag als werkgever |
| Voorschot op het loon | eraf | loon inhouden |
Een werkgever mag niet zomaar iets van het loon afhouden. De wet somt de toegelaten inhoudingen op, en de inhoudingen buiten belasting en sociale zekerheid samen mogen niet meer zijn dan 20% van het nettoloon in geld. Een loonbeslag volgt eigen grenzen: zie loonbeslag 2027.
Loonfiche codes: waarom elke loonbrief anders oogt
Werknemers zoeken vaak naar de betekenis van de codes op hun loonfiche. Die codes zijn geen wettelijke codes. Elk secretariaat en elk loonpakket nummert de loonelementen op zijn eigen manier: een code voor gewone uren, een voor overuren, een voor de eindejaarspremie. De betekenis staat altijd naast de code. Wat wel vastligt, is de volgorde van de rekensom en de gegevens uit het KB.
De codes op de loonbrief zijn ook iets anders dan de looncodes in de DmfA, de kwartaalaangifte aan de RSZ. Die zijn wel officieel en bepalen hoe een bedrag in de sociale zekerheid meetelt: zie wat is de DmfA. Het paritair comité kan extra vermeldingen opleggen, zoals sectorpremies of een eigen premie voor ploegwerk. Welk comité geldt, vindt u met paritair comité opzoeken.
Loonbrief bij vakantiegeld, eindejaarspremie en uitdiensttreding
Sommige maanden ziet de loonbrief er anders uit. Het dubbel vakantiegeld van een bediende en de eindejaarspremie krijgen een eigen tarief van bedrijfsvoorheffing, dat hoger kan liggen dan op het gewone loon. Wat er netto van een premie overblijft, staat in eindejaarspremie netto berekenen. Een arbeider krijgt zijn vakantiegeld niet via de loonbrief van de werkgever, maar van de vakantiekas: zie vakantiegeld 2026.
Bij het einde van de arbeidsovereenkomst volgt een eindafrekening met het vertrekvakantiegeld en een eventuele opzegvergoeding. De werknemer krijgt daarbij ook een C4. Wanneer en hoe het loon zelf betaald moet worden, leest u in loon uitbetalen.
Vijf fouten bij het lezen van een loonbrief
- Bruto en belastbaar verwarren. Het belastbaar loon is het brutoloon min de RSZ, niet het nettoloon.
- De werkbonus als premie zien. De werkbonus is geen extra loon, maar een lagere RSZ. Hij stijgt niet mee met het brutoloon, hij daalt.
- De BBSZ voor een fout houden. De bijzondere bijdrage is een aparte inhouding die per kwartaal wordt afgerekend.
- Maaltijdcheques bij het netto tellen. Het werkgeversaandeel komt op de kaart, niet op de rekening. Op de loonbrief staat alleen het eigen aandeel als inhouding.
- De werkgeversbijdragen als inhouding lezen. De 13,07% is het deel van de werknemer. De werkgever betaalt zijn eigen bijdragen bovenop het brutoloon. Alle bedragen van 2026 staan ook op onze pagina cijfers.
Uw loonbrieven met Business Centrum en Acerta
Business Centrum is een sociaal bureau in Gent, opgericht in 2013, en erkend partner van Acerta. Wij doen de werkgeverskant: de lonen, de Dimona, de contracten en het verlof van uw personeel, dus ook de loonbrief die uw werknemers elke maand krijgen. Acerta, erkend secretariaat met nummer 250, dient de aangiftes in en int de bijdragen. Een vraag van een werknemer over zijn loonbrief beantwoorden we met u. Hoe dat gaat bij een loonadministratie voor een werknemer of voor een kleine kmo, ziet u op die pagina's; hoe we met Acerta werken op sociaal bureau Acerta.
Wilt u loonbrieven die uw werknemers zonder uitleg begrijpen? Laat u terugbellen en Business Centrum overloopt uw loonbrief regel voor regel met u.